Markmið og stefna

Skuldbindingar Íslands

Ísland er aðili að rammasamningi Sameinuðu Þjóðanna um loftslags­breytingar (UNFCCC) og Parísar­samningnum ásamt því að hafa innleitt regluverk ESB um loftslags­mál.

Skuldbindingar gagnvart ESB eru flokkaðar í þrjú kerfi, Samfélagslosun (ESR), Landnotkun (LULUCF) og Viðskiptakerfi ESB um losunarheimildir (ETS).

Samkvæmt 4. gr. Parísar­samningsins eiga ríki heims á fimm ára fresti að skila lands­ákvörðuðu framlagi (e. Nationally Determined Contribution, NDC) til rammasamnings Sameinuðu þjóðanna um loftslags­breytingar (UNFCCC).

Markmið til 2030

Landsákvarðað framlag Íslands til ársins 2030 tekur til samfélagslosunar, m.a. losunar frá vega­samgöngum, orkuvinnslu, sjávarútvegi, landbúnaði og úrgangsstjórnun.

  • Landsákvarðað framlag Íslands til ársins 2030 felur í sér 41% samdrátt í samfélagslosun til 2030 miðað við 2005.

Ísland er ekki með sérstakt markmið um samdrátt í losun sem fellur undir viðskiptakerfi ESB með losunar­heimildir (ETS-kerfið) frekar en önnur ríki sem taka þátt í kerfinu, heldur tekur Ísland þátt í sameiginlegu markmiði um samdrátt í losun sem fellur undir kerfið.

  • Ísland tekur þátt í sameiginlegu markmiði með ESB og Noregi í gegnum viðskiptakerfi ESB með losunar­heimildir með heildar­markmið um 62% samdrátt í kerfinu fyrir 2030.

Ekki er útfært sérstakt tölulegt markmið til ársins 2030 fyrir losun vegna land­notkunar vegna óvissu sem enn ríkir um fyrirkomulag samstarfs við ESB um það markmið.

Markmið til 2035

Landsákvarðað framlag Íslands til ársins 2035 útfærir markmið fyrir tímabilið 2031-2035. Landsákvarðað framlag Íslands til 2035 felur í sér:

  • 50-55% samdrátt í samfélagslosun árið 2035 miðaðvið árið 2005.
  • 400-500 þúsund tonna koldíoxíðs (CO2)-íg. samdrátt í losun frá landi árið 2035 miðað við árið 2025. Þetta er jafnframt í fyrsta sinn sem sett er fram tölulegt markmið um samdrátt í losun frá landi.
  • Einnig er sett fram ótölulegt markmið tilsamdráttar í ETS-kerfinu með stuðningi stjórnvalda við nýsköpun og tækniþróun við föngun og förgun eða hagnýtingu CO2 frá iðnaði.

Kolefnishlutleysi 2040

Ísland hefur lögfest markmið um kolefnishlutleysi eigi síðar en árið 2040 en útfæra þarf betur hvað felst í markmiðinu og hvernig skuli ná því.

Í 1. mgr. 4. gr. Parísarsamningsins er vísað í nauðsyn þess að ná jafnvægi milli losunar gróðurhúsa­lofttegunda af mannavöldum frá uppsprettum og upptöku þeirra í viðtaka á síðari helmingi þessar aldar svo unnt verði að ná langtíma­markmiði samningsins um að halda hækkun á hitastigi á heimsvísu vel undir 2°C miðað við meðalhitastig jarðar fyrir iðnvæðingu og fylgja eftir viðleitni til að takmarka hækkun hitastigs við 1,5°C miðað við meðalhitastig fyrir iðnvæðingu.